Đi xuất khẩu lao động hay làm khu công nghiệp trong nước: nên chọn thế nào?
So sánh điều kiện, tiền phải đóng, rủi ro và thời gian đi làm xa. Luật 69/2020 quy định doanh nghiệp được cấp phép, trần tiền dịch vụ, cấm thu tiền môi giới của người lao động.
Trả lời nhanh
Đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng chỉ được đưa đi bởi doanh nghiệp có giấy phép; tiền dịch vụ chỉ được thu sau khi ký hợp đồng, mức trần là 1 tháng lương cho mỗi 12 tháng làm việc; người lao động không phải trả tiền môi giới. Làm khu công nghiệp trong nước thì không có các khoản trung gian này, nhưng thu nhập và điều kiện khác nhau tùy nhà máy. Năm 2025, khoảng 144.345 người đi làm việc ở nước ngoài theo công bố của Cục Quản lý lao động ngoài nước.
Mục lục
Nhiều người phân vân giữa đi xuất khẩu lao động và làm công nhân khu công nghiệp trong nước. Hai hướng khác nhau về thời gian đi xa, chi phí ban đầu và rủi ro. Bài này đưa ra quy định pháp luật đã kiểm và một bảng câu hỏi để bạn so sánh cụ thể, thay vì chỉ nhìn con số lương quảng cáo.
Quy định khi đi làm việc ở nước ngoài
| Nội dung | Quy định | Căn cứ |
|---|---|---|
| Ai được đưa người đi | Doanh nghiệp có Giấy phép hoạt động | Điều 8 khoản 1 |
| Tiền dịch vụ | Chỉ thu sau khi hợp đồng cung ứng được chấp thuận và hợp đồng đưa đi đã ký; trần 1 tháng lương cho mỗi 12 tháng làm việc, tối đa 3 tháng lương nếu hợp đồng từ 36 tháng | Điều 23 khoản 2 điểm c và khoản 4 |
| Tiền môi giới | Cấm thu tiền môi giới của người lao động; doanh nghiệp trả cho bên trung gian | Điều 7 khoản 8; Điều 22 |
| Ký quỹ | Do doanh nghiệp và người lao động thỏa thuận, gửi tài khoản phong tỏa đứng tên người lao động | Điều 25 |
| Hành vi bị cấm khác | Thu tiền trái phép trong tuyển chọn; thu tiền dịch vụ sai quy định | Điều 7 khoản 7 và khoản 9 |
Nguồn: Luật số 69/2020/QH14. Luật sửa đổi số 22/2026/QH16, thông qua ngày 24/8/2026 và có hiệu lực từ 01/03/2027, rút thời gian chờ xuất cảnh tối đa còn 180 ngày và buộc doanh nghiệp trễ hẹn phải hoàn tiền dịch vụ.
Bạn có thể tra danh sách doanh nghiệp được cấp phép trên trang của Cục Quản lý lao động ngoài nước trước khi ký bất kỳ giấy tờ nào.
Quy mô đi làm việc ở nước ngoài năm 2025
Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước, năm 2025 có 144.345 người đi làm việc ở nước ngoài, vượt 11% kế hoạch. Nhật Bản có hơn 64.600 người, Đài Loan hơn 57.000 và Hàn Quốc hơn 11.600 (Cổng thông tin Chính phủ, bản tiếng Anh, 08/01/2026).
So sánh hai hướng: những câu cần hỏi rõ
ViecLamDay chưa có số liệu thu nhập đã kiểm chứng để so sánh hai hướng một cách công bằng. Vì vậy, thay vì so con số lương, hãy hỏi đủ các khoản dưới đây.
| Câu hỏi | Vì sao cần biết |
|---|---|
| Lương cơ bản, phụ cấp và tăng ca tính thế nào? | Lương quảng cáo thường chưa gồm phụ cấp và tăng ca |
| Phải đóng khoản tiền nào trước khi đi, bao nhiêu? | Phải có hóa đơn và hợp đồng cung ứng |
| Thời gian hợp đồng bao nhiêu năm, được về nước khi nào? | Quyết định việc có mất nhiều năm xa nhà không |
| Chi phí ăn ở, đi lại ở nước ngoài do ai trả? | Ảnh hưởng đến thu nhập thực nhận |
| Có được cấp phép không, có số giấy phép không? | Doanh nghiệp không có giấy phép là dấu hiệu rủi ro |
Với làm khu công nghiệp trong nước, bạn có thể xem việc làm sản xuất, lắp ráp đang tuyển và bảng lương theo ngành để so với mặt bằng chung ở khu vực mình.
Một ví dụ về các khoản đóng trước khi đi
Theo Báo Chính phủ, 14/03/2025, đợt tuyển công nhân ngành công nghiệp gốc sang Hàn Quốc theo chương trình EPS yêu cầu người lao động nộp khoảng 10 triệu đồng học nghề, 5 triệu đồng học tiếng Hàn và 28 USD lệ phí thi. Ngoài ra không nộp khoản nào khác. Bộ Nội vụ cũng cảnh báo các thông tin sai về EPS trên mạng, nên hãy kiểm tra trực tiếp với cơ quan có thẩm quyền.
Dấu hiệu cần dừng lại: ai đó yêu cầu đóng tiền trước khi có hợp đồng, nhận tiền "môi giới" từ bạn, hoặc không cho bạn xem giấy phép.
Nên chọn hướng nào?
- Ưu tiên làm trong nước nếu bạn cần đi làm ngay, muốn gần gia đình, hoặc chưa đủ điều kiện giấy tờ và tài chính để đóng các khoản đi xa.
- Cân nhắc đi xuất khẩu nếu bạn đã hiểu rõ hợp đồng, có doanh nghiệp được cấp phép, đã tính được mọi khoản phải đóng và chấp nhận thời gian xa nhà.
Bạn có thể bắt đầu bằng việc làm đang tuyển trên ViecLamDay để so sánh mức lương và địa điểm trước khi quyết định.
Hỏi – đáp
Đi xuất khẩu lao động có phải đóng tiền trước không?
Có thể phải đóng tiền dịch vụ, nhưng chỉ được thu sau khi hợp đồng cung ứng được chấp thuận và hợp đồng đưa đi đã ký. Mức trần là 1 tháng lương cho mỗi 12 tháng làm việc (Luật 69/2020/QH14, Điều 23).
Người lao động có phải trả tiền môi giới không?
Không. Luật cấm thu tiền môi giới của người lao động (Điều 7 khoản 8). Doanh nghiệp trả phí môi giới cho bên trung gian.
Làm công nhân khu công nghiệp có cần giấy phép gì không?
Không cần giấy phép như đi làm việc ở nước ngoài. Khi ký hợp đồng lao động trong nước, bạn được hưởng đầy đủ quyền theo Bộ luật Lao động 2019, gồm bảo hiểm và giờ làm.